استاپدکتومی (Stapedectomy) یکی از جدیدترین و موثرترین جراحی های گوش است که برای درمان بیماری اتوسکلروز انجام می شود. اگر از کاهش شنوایی پیشرونده رنج می برید و پزشک به شما گفته است که مشکل از سفت شدن استخوانچه های گوش میانی است ، این مقاله راهنمای کاملی برای آشنایی با این نوع جراحی گوش ، مراحل آن ، عوارض و دوره نقاهت آن است.
استاپدکتومی چیست ؟
استاپدکتومی یک روش جراحی است که در آن استخوانچه رکابی که در اثر بیماری اتوسکلروز سفت و غیرقابل حرکت شده ، برداشته می شود و با یک پروتز مصنوعی جایگزین می گردد. هدف اصلی این جراحی ، بازگرداندن حرکت به زنجیره استخوانچه های گوش میانی و انتقال مجدد امواج صوتی به گوش داخلی است. این عمل معمولاً تحت بیهوشی عمومی یا بیحسی موضعی انجام می شود و زمان آن کوتاه است (حدود یک تا دو ساعت).
تفاوت استاپدکتومی با استاپدوتومی
بسیاری از بیماران این دو عمل گوش را با هم اشتباه می گیرند. اگرچه هدف هر دو یکسان است ، اما تفاوت هایی دارند که در ادامه جراح گوش خوب تهران به آن اشاره کرده است :
- استاپدکتومی : در این روش ، پایه کامل استخوان رکابی برداشته می شود.
- استاپدوتومی : روشی مدرن تر و کم تهاجمی تر است که در آن فقط یک سوراخ کوچک در پایه استخوان رکابی ایجاد شده و پروتز از آنجا عبور می کند. امروزه اکثر جراحان ترجیح می دهند از روش استاپدوتومی استفاده کنند زیرا خطر آسیب به گوش داخلی را کاهش می دهد.
"*" زمینه های مورد نیاز را نشان می دهد
چه کسانی به جراحی استاپدکتومی نیاز دارند ؟
کاندیدای اصلی برای این عمل ، افراد مبتلا به اتوسکلروز هستند. علائم شایع این بیماری عبارتند از :
- کاهش شنوایی انتقالی : شنیدن صداهای آرام دشوار می شود ، اما شنیدن صداهای بلند در نویزهای پس زمینه معمولاً مشکل دارد.
- وزوز گوش : صدای زنگ یا تق در گوش.
- سرگیجه : در موارد پیشرفته ممکن است فرد دچار سرگیجه شود.
اگر کاهش شنوایی شما در شنوایی سنجی از نوع انتقالی باشد و سمعک نتیجه مطلوبی نداشته باشد ، پزشک استاپدکتومی را پیشنهاد می کند.
مراحل جراحی استاپدکتومی
این جراحی معمولاً به صورت سرپایی انجام می شود و برای انجام آن ابتدا جراح یک برش کوچک در مجرای گوش ایجاد می کند تا به پرده گوش و استخوانچه ها دسترسی پیدا کند. سپس ، پرده گوش به آرامی به کنار زده می شود تا استخوانچه رکابی دیده شود.
در مرحله بعد ، بسته به تکنیک جراحی (استاپدکتومی یا استاپدوتومی) ، بخشی یا کل استخوان رکابی برداشته می شود. پس از آن ، یک پروتز مصنوعی (معمولاً از جنس تیتانیوم ، تفلون یا استیل) بین استخوان سندانی و پنجره بیضوی قرار می گیرد. در نهایت هم محل برش بخیه زده شده یا با چسب های مخصوص بسته می شود.
مزایای استاپدکتومی
بسیاری از بیماران بلافاصله پس از خارج کردن گازهای موجود در گوش ، بهبود شنوایی را احساس می کنند. در بسیاری از موارد هم ، وزوز گوش ناشی از اتوسکلروز پس از عمل کاهش می یابد یا کاملاً از بین می رود. همچنین ، نرخ موفقیت این جراحی در مراکز تخصصی بالای ۹۰ درصد است.
عوارض و خطرات احتمالی
مانند هر جراحی دیگری ، استاپدکتومی نیز دارای ریسک هایی است ، اگرچه با انتخاب جراح باتجربه این خطرات به حداقل می رسد :
| ناشنوایی کامل | این عارضه نادر (کمتر از ۱ درصد) اما جدی است و ممکن است به دلیل آسیب به گوش داخلی رخ دهد. |
| فلج عصب صورت | عصب صورت از نزدیکی محل جراحی عبور می کند و آسیب به آن بسیار نادر است. |
| طعم فلز در دهان | ممکن است موقتاً طعم غذا تغییر کند. |
| سرگیجه | سرگیجه خفیف تا چند روز پس از عمل طبیعی است. |
مراقبت های بعد از جراحی استاپدکتومی
رعایت نکات زیر برای بهبودی سریع تر و جلوگیری از عوارض ضروری است :
- پرهیز از عطسه و فشار : سعی کنید هنگام عطسه کردن دهان باز کنید تا فشار مستقیم به گوش وارد نشود.
- خشک نگه داشتن گوش : تا دو هفته نباید آب به گوش وارد شود. هنگام حمام کردن از پنبه آغشته به وازلین یا گوشگیر استفاده کنید.
- اجتناب از پرواز : تا چند هفته از سفر با هواپیما خودداری کنید ، زیرا تغییرات فشار هوا می تواند به پروتز آسیب بزند.
- اجتناب از فعالیت سنگین : بلند کردن اجسام سنگین و ورزش شدید تا چند هفته ممنوع است.
هزینه استاپدکتومی
هزینه این جراحی بسته به نوع پروتز استفاده شده ، مهارت جراح ، بیمارستان و شهر محل سکونت متفاوت است. برای اطلاع از هزینه دقیق ، مشاوره با جراح گوش و حلق و بینی ضروری است.
سوالات متداول
- آیا استاپدکتومی دردناک است ؟
خیر ، این جراحی با بی حسی یا بیهوشی انجام می شود و درد پس از عمل معمولاً با مسکن های ساده کنترل می شود.
- چه سنی برای این جراحی مناسب است ؟
این جراحی می تواند در بزرگسالان و حتی کودکان انجام شود ، اما معمولاً تا زمانی که شنوایی استخوانی به حد مشخصی کاهش نیافته ، باید صبر کرد.
- آیا نیاز به تعویض پروتز در آینده وجود دارد ؟
پروتزهای مورد استفاده بسیار با دوام هستند و به ندرت نیاز به تعویض پیدا می کنند.
نتیجه گیری
استاپدکتومی یک شاهکار در علم جراحی گوش است که می تواند زندگی افراد مبتلا به اتوسکلروز را دگرگون کند. اگر با علائم کاهش شنوایی مواجه هستید ، مراجعه به متخصص گوش و حلق و بینیو انجام تست های شنوایی اولین قدم برای بازگشت شنوایی شماست.
